Home > Nieuws Overview
BezoekadresCascadeplein 4
9700 RM Groningen
Openingstijden
maandag t/m donderdag:
09.00-16.00 uur Postadres
Postbus 300 40
9700 RM Groningen
Tel 1: 050 - 599 20 60
Tel 2: 050 - 599 20 61
Contact opnemen
Handboek Nedersaksische Taal- en Letterkunde verschenen
Prof. dr. Hermann Niebaum, hoogleraar Nedersaksische Taal- en Letterkunde verbonden aan het Nedersaksisch Instituut en mederedacteur van het handboek overhandigt het boek aan minister Plasterk
Op maandag 31 maart werd het Handboek Nedersaksische Taal-en Letterkunde gepresenteerd. De uitreiking vond plaats in de aula van het Academiegebouw der Rijksuniversiteit Groningen. De eerste exemplaren werden overhandigd aan een tweetal bijzondere gasten. Dat waren: Prof. Dr. Ronald Plasterk, minister van Onderwijs, Cultuur en Wetenschap en Dr. J. C. Gerritsen, gedeputeerde van de provincie Groningen en voortrekker bij de Nedersaksische inzet voor verdere toepassing van het Europese Handvest voor regionale talen op het Nedersaksisch.
Inhoud Handboek
Drenthe, Overijssel, de Gelderse Achterhoek en de Veluwe.
Het wordt door twee miljoen mensen gesproken. Hoewel beheersing en gebruik afnemen, neemt de aanwezigheid in literatuur, muziek en media toe.
In 1996 is het Nedersaksisch erkend onder het Europees Handvest voor regionale talen of talen van minderheden. Sindsdien worden de regionale en locale beleidsinspanningen voor bescherming, behoud en uitbouw sterker. De behoefte aan kennis en wetenschappelijke inzichten over de Nedersaksische taal en literatuur groeit, ook bij het algemene publiek.
Specialisten uit binnen- en buitenland voorzien met hun bijdragen aan dit handboek in die behoefte.
Per regio beschrijven ze volgens de laatste stand van zaken de voornaamste taalkenmerken.
Daarnaast geeft een zestal hoofdstukken een indruk van de historische, talige en naamkundige samenhang van het gebied en van de beheersing en het gebruik van het Nedersaksisch. Verder wordt de geschiedenis van het taalkundig onderzoek uitgebreid geschetst.
Uitvoerige aandacht krijgt ook de Nedersaksische literatuur. Per regio vindt men in historische overzichten de belangrijkste gegevens over auteurs, werken, contexten en ontwikkelingen. Ook de letterkundige samenhang in verscheidenheid en de meer algemene literaire groei worden beschreven, evenals de orale literatuur.
Het Nedersaksisch is nauw verwant aan het Nedersaksisch/Nederduits in het noorden van Duitsland. Informatie daarover in het Nederlands is schaars, reden waarom dit handboek er een afzonderlijk hoofdstuk aan wijdt.
Handboek Nedersaksische Taal- en Letterkunde
Woord vooraf
1 Historische ontwikkelingen in het Nedersaksische taalgebied
Hidde Feenstra
1.1 ‘Nedersaksenland’: de landschappen van Noord- en Oost-Nederland
1.2 Van Hunebedbouwers tot Karel de Grote: de periode prehistorie tot Vroege Middeleeuwen
1.3 Economische ontwikkelingen
1.4 Politieke geschiedenis van Noord- en Oost-Nederland vanaf de Middeleeuwen
2 Geschiedenis van de Nedersaksische taalkunde
Ludger Kremer
2.1 Ontwakende belangstelling en vroege pogingen (tot ca. 1870)
2.2 Institutioneel kader en academische activiteiten
2.3 Lexicografie en lexicologie
2.4 Dialectologie
2.5 De geschiedenis van de geschreven taal
3 Het Oostnederlandse taallandschap tot het begin van de 19de eeuw
Hermann Niebaum
4 Taalstructuur en woordenschat
4.1. Henk Bloemhoff: Klank- en vormleer
4.2 Cor van Bree: Syntaxis
4.3 Jo Daan: De woordenschat van het Nedersaksisch
4.4 Rudolf Ebeling: Oost-Nederland als namenlandschap
5 Talige beschrijvingen van de regio’s
5.1. Siemon Reker: Groningen
5.2. Henk Bloemhoff: Stellingwerf
5.3 Henk Bloemhoff, Geert Kocks en Hermann Niebaum: Drenthe
5.4 Overijssel
5.4.1 Philomène Bloemhoff-de Bruijn: West-Overijssel
5.4.2 Jan Nijen Twilhaar: Oost-Overijssel
5.5. Gelderland
5.5.1 Lex Schaars: De Achterhoek
5.5.2 Harrie Scholtmeijer: Gelderland ten westen van de IJssel
6 Taalsociologische aspecten
Henk Bloemhoff
7 Nedersaksische letterkunde
7.1 Hendrik Entjes: Nedersaksische letterkunde onderweg
7.2 Fokko Veldman en Hanny Diemer: De literatuur van Groningen
7.3 Henk Bloemhoff en Pieter Jonker: Stellingwerver literatuur
7.4 Henk Nijkeuter: Streektaal in de Drentse literatuur
7.5 Jannie Bakker-Rietman en Frank Löwik: Streektaalliteraturen in Overijssel
7.6 Henk Krosenbrink: Streektaalletterkunde in Oost-Gelderland en op de Oost-Veluwe
7.7. Jurjen van der Kooi: Orale literatuur
8 Het Nederduits
Hermann Niebaum
Over de auteurs
Registers
Personen
Plaatsen en regio’s